ไหมละลายคืออะไร กี่วันละลาย ต้องตัดไหมคะ?

ศัลยแพทย์บอกว่าแผลนี้เย็บด้วยไหมละลาย ไม่ต้องตัด แต่ผ่านมาหลายวันแล้วไหมยังอยู่ บางเส้นโผล่ออกมาในรูจมูก จนเริ่มสงสัยว่าไหมละลายกี่วันถึงจะหายไปเอง แล้วต้องมาตัดไหมไหมคะ

หมอเฟรมขอตอบสั้น ๆ ก่อนเลยค่ะ ไหมละลายคือไหมเย็บแผลที่ร่างกายค่อย ๆ ย่อยสลายไปเองได้ ใช้เวลาตั้งแต่ไม่กี่สัปดาห์ไปจนถึงหลายเดือน ขึ้นกับชนิดไหมและตำแหน่งแผล ส่วนใหญ่ไม่ต้องตัด แต่ไหมละลายที่อยู่ในรูจมูกหรือในปาก แพทย์มักแนะนำให้ตัดออกตามนัด เพราะกว่าจะละลายเองใช้เวลานาน ระหว่างนั้นอาจมีคราบเกาะ ระคายเคือง หรือรบกวนการดูแลแผลค่ะ

ก่อนเริ่ม ขอแยกให้ชัดนิดหนึ่งนะคะ คำว่าไหมละลายในบทความนี้หมายถึงไหมที่ใช้เย็บแผลผ่าตัด ไม่ใช่ไหมที่ใช้ร้อยไหมยกกระชับหน้า ซึ่งเป็นคนละเรื่องกันค่ะ

ไหมละลายคืออะไร ต่างจากไหมที่ต้องตัดยังไงคะ?

ไหมเย็บแผลแบ่งกว้าง ๆ ได้ 2 แบบค่ะ

• ไหมละลาย: ร่างกายค่อย ๆ ย่อยสลายเส้นไหมไปเอง มักใช้เย็บชั้นใต้ผิว เย็บในปาก ในรูจมูก หรือบริเวณที่ตัดไหมได้ยาก
• ไหมที่ต้องตัด: ร่างกายย่อยสลายเองไม่ได้ มักใช้เย็บผิวด้านนอก ต้องให้แพทย์ตัดออกตามนัด ซึ่งโดยทั่วไปอยู่ราว 7–14 วันหลังผ่าตัด ขึ้นกับตำแหน่งแผล

แผลเดียวกันอาจมีไหมทั้งสองแบบค่ะ เช่น ชั้นใต้ผิวเย็บด้วยไหมละลาย ส่วนผิวด้านนอกเย็บด้วยไหมที่ต้องตัด

หมอเฟรมชอบเปรียบไหมละลายเหมือนลูกอมค่ะ อมไว้ในปากก็ละลายหายไปเองได้ แต่ลูกอมเม็ดแข็งต้องใช้เวลานานกว่าจะหมด ระหว่างนั้นก็ยังค้างอยู่ให้รู้สึก ไหมละลายก็เหมือนกัน ละลายได้เองจริง แต่ไม่ได้หายไปในวันสองวัน

ไหมละลายสีอะไรคะ?

ไหมละลายมีหลายสีค่ะ ขึ้นกับชนิดของวัสดุและผู้ผลิต สีที่พบบ่อยคือ

• สีม่วง: พบบ่อยในไหมละลายหลายชนิด
• สีขาวหรือใส: เป็นไหมละลายชนิดที่ไม่ได้ย้อมสี
• สีเหลืองทองหรือน้ำตาลอ่อน: พบในไหมละลายชนิดที่ทำจากวัสดุธรรมชาติบางชนิด

ส่วนไหมที่ต้องตัด มักเป็นสีดำหรือสีน้ำเงิน แต่บางชนิดก็ใสได้เหมือนกัน การดูสีจึงช่วยเดาได้คร่าว ๆ แต่ไม่ใช่วิธีที่แน่นอนนะคะ วิธีที่ชัดกว่าคือดูจากใบสรุปการผ่าตัด หรือถามศัลยแพทย์ที่ผ่าตัดค่ะ

ไหมละลายใช้เวลากี่วันคะ?

ไหมละลายแต่ละชนิดละลายเร็วช้าไม่เท่ากัน บางชนิดเริ่มเปื่อยและหลุดออกเองในไม่กี่สัปดาห์ บางชนิดใช้เวลาหลายเดือนกว่าจะถูกย่อยหมด

สิ่งที่มีผลกับเวลาที่ไหมละลายมีหลายอย่างค่ะ

• ชนิดของไหม: ศัลยแพทย์เลือกตามว่าต้องการให้ไหมช่วยยึดแผลนานแค่ไหน
• ตำแหน่งแผล: ไหมที่อยู่ใต้ผิวกับไหมที่โผล่อยู่บนผิวหรือในโพรงจมูกจะสลายตัวต่างกัน
• ขนาดเส้นและปมไหม: เส้นใหญ่หรือปมหนามักใช้เวลานานกว่า
• การดูแลแผลและร่างกายของแต่ละคน

เพราะแบบนี้ ไม่มีตัวเลขเดียวที่ใช้ได้กับทุกแผลค่ะ ให้ยึดตามที่ศัลยแพทย์ที่ผ่าตัดบอกไว้ว่าแผลของคุณใช้ไหมแบบไหน และต้องกลับมาดูเมื่อไหร่

ไหมละลายในรูจมูกและในปาก ทำไมแพทย์มักแนะนำให้ตัดคะ?

เรื่องนี้หลายคนแปลกใจค่ะ เพราะคิดว่าไหมละลายไม่ต้องตัด แต่ถ้าเป็นไหมละลายที่อยู่ในรูจมูก เช่น หลังผ่าตัดเสริมจมูกหรือตกแต่งปีกจมูก หรือไหมละลายที่อยู่ในปาก ที่ The Hazel Clinic แพทย์มักแนะนำให้ตัดออกเมื่อแผลติดดีแล้ว เหตุผลหลักคือ

• กว่าจะละลายเองใช้เวลานาน: ไหมจะค้างอยู่ในรูจมูกหรือในปากอีกหลายสัปดาห์
• มีคราบเกาะง่าย: ในรูจมูกมีน้ำมูกและสะเก็ด ในปากมีเศษอาหาร คราบเหล่านี้เกาะไหมได้ ทำให้ดูแลความสะอาดยากขึ้น
• ระคายเคืองและรำคาญ: ปลายไหมที่ค้างอาจทิ่ม คัน หรือรู้สึกเหมือนมีอะไรติดอยู่ตลอด
• ไหมโผล่หรือห้อยออกมา: บางคนเผลอดึงหรือแคะเอง ซึ่งอาจทำให้แผลระคายเคืองหรือแยกได้

การตัดไหมละลายในจุดเหล่านี้ คือการตัดส่วนที่โผล่และไม่ได้ทำหน้าที่แล้วออก ส่วนที่อยู่ลึกในเนื้อเยื่อจะค่อย ๆ ละลายต่อไปเองค่ะ ทั้งนี้ให้ยึดแผนของศัลยแพทย์ที่ผ่าตัดเป็นหลัก ถ้าใบสรุปการผ่าตัดไม่ได้เขียนไว้ แพทย์จะดูแผลจริงก่อนตัดสินใจทุกครั้ง

ไหมละลายในปากหลังถอนฟันหรือผ่าฟันคุด เป็นงานของทันตแพทย์ ถ้ามีคำถามเรื่องนี้ ให้กลับไปปรึกษาทันตแพทย์ที่ทำให้นะคะ

ไหมละลายโผล่ออกมา หรือไม่ยอมละลาย ทำยังไงดีคะ?

บางครั้งไหมละลายที่อยู่ใต้ผิวก็ค่อย ๆ ถูกร่างกายดันขึ้นมาที่ผิว เห็นเป็นตุ่มเล็ก ๆ หรือมีปลายไหมโผล่ออกมาค่ะ คล้ายกับที่ร่างกายค่อย ๆ ดันเสี้ยนออกมาจากผิว อาการแบบนี้มักเป็นการระคายเคืองมากกว่าติดเชื้อ แต่ก็ควรให้แพทย์ดู

สิ่งที่ควรทำและไม่ควรทำ

• ไม่ดึงไหมออกเอง เพราะปลายที่เห็นอาจต่อกับเส้นที่ยาวอยู่ใต้ผิว ดึงแล้วแผลอาจระคายเคืองหรือเปิด
• ไม่ตัดเองด้วยกรรไกรที่บ้าน ยิ่งในรูจมูกหรือใกล้ดวงตายิ่งไม่ควร
• รักษาความสะอาดตามที่แพทย์แนะนำ แล้วนัดให้แพทย์ตัดส่วนที่โผล่ออก

ถ้าไหมโผล่ร่วมกับแผลบวม แดง ร้อนมากขึ้น มีหนอง มีไข้ แผลแยก หรือเลือดออกไม่หยุด ให้รีบพบแพทย์โดยเร็วค่ะ

ไม่แน่ใจว่าแผลเป็นไหมละลายไหม ดูยังไงคะ?

ถ้าคุณผ่าตัดมาจากเกาหลีหรือต่างประเทศ แล้วไม่แน่ใจว่าแผลไหนเป็นไหมละลาย แผลไหนต้องตัด ลองดูตามนี้ค่ะ

• ดูใบสรุปการผ่าตัด: บางโรงพยาบาลเขียนไว้ว่าใช้ไหมชนิดไหน หรือนัดตัดไหมวันไหน คำว่า absorbable หรือ dissolvable หมายถึงไหมละลาย ส่วน non-absorbable หมายถึงไหมที่ต้องตัด
• ดูใบนัดหรือใบคำแนะนำหลังผ่าตัด: ถ้ามีวันนัด stitch off หรือ suture removal แปลว่ามีไหมที่ต้องตัด
• ถามศัลยแพทย์ที่ผ่าตัด: ส่งข้อความถามได้ตั้งแต่ก่อนกลับไทย
• ส่งรูปแผลให้แพทย์ช่วยดู: แพทย์จะดูเบื้องต้นว่าแผลไหนควรนัดมาตัดไหม และควรมาวันไหน

ถ้าอยากรู้คำภาษาอังกฤษที่ใช้เรื่องตัดไหม เพื่ออ่านใบสรุปการผ่าตัดหรือถามศัลยแพทย์ได้ถูก หมอเฟรมรวมไว้ในบทความนี้ค่ะ ตัดไหม ภาษาอังกฤษพูดว่าอะไร stitch off คืออะไรคะ?

ส่วนเรื่องแผลเย็บกี่วันตัดไหม และถ้าตัดช้ากว่ากำหนดจะเป็นอะไรไหม อ่านต่อได้ที่บทความนี้ค่ะ แผลเย็บกี่วันตัดไหม ตัดช้ากว่ากำหนดได้ไหมคะ?

ใครควรเล่าให้หมอเฟรมฟังก่อน

ก่อนนัดตัดไหม ถ้าคุณมีเรื่องเหล่านี้ บอกแพทย์ไว้ตั้งแต่ตอนนัดนะคะ

• ไม่แน่ใจว่าแผลเป็นไหมละลายหรือไหมที่ต้องตัด
• มีไหมโผล่ ห้อย หรือทิ่มในรูจมูกหรือในปาก
• แผลบวม แดง ร้อน มีหนอง มีไข้ แผลแยก หรือเลือดออกไม่หยุด
• เลยวันที่ศัลยแพทย์นัดตัดไหมมาแล้ว
• ใช้ยาละลายลิ่มเลือด หรือมีโรคประจำตัวที่ทำให้แผลหายช้า เช่น เบาหวาน
• เคยมีแผลเป็นนูนหรือคีลอยด์

สรุปสั้น ๆ เรื่องไหมละลาย

ไหมละลายคือไหมเย็บแผลที่ร่างกายย่อยสลายเองได้ ใช้เวลาตั้งแต่ไม่กี่สัปดาห์ถึงหลายเดือน มีได้หลายสี ทั้งม่วง ขาวใส และเหลืองทอง ส่วนใหญ่ไม่ต้องตัด แต่ไหมละลายในรูจมูกและในปาก แพทย์มักแนะนำให้ตัดออกตามนัด เพราะกว่าจะละลายใช้เวลานาน มีคราบเกาะง่าย และรบกวนการดูแลแผล ถ้าไม่แน่ใจว่าแผลของคุณเป็นไหมแบบไหน ให้แพทย์ช่วยดูค่ะ

The Hazel Clinic รับตัดไหมแผลผ่าตัดทุกชนิดที่ผ่าตัดมาจากเกาหลีและต่างประเทศ แพทย์เป็นผู้ตัดไหมทุกเคส และรับนัดล่วงหน้าทุกเคส ไม่รับ walk-in อย่าลืมนำใบรับรองแพทย์หรือใบสรุปการผ่าตัดมาด้วย ภาษาอังกฤษหรือเกาหลีก็ได้ค่ะ

ถ้าคุณผ่าตัดมาจากเกาหลีหรือต่างประเทศ แล้วต้องการนัดตัดไหมที่ไทย ส่งรูปแผลและใบสรุปการผ่าตัดมาทาง LINE @thehazelclinic เพื่อนัดวันล่วงหน้าได้เลยนะคะ นัดตัดไหมทาง LINE @thehazelclinic

ดูรายละเอียดบริการ การเตรียมตัว และการเดินทางมาคลินิกได้ที่หน้านี้ค่ะ บริการตัดไหมหลังศัลยกรรม The Hazel Clinic

คำถามที่พบบ่อย

ไหมละลายคืออะไรคะ?

คือไหมเย็บแผลที่ร่างกายค่อย ๆ ย่อยสลายเองได้ มักใช้เย็บชั้นใต้ผิว ในปาก หรือในรูจมูกค่ะ

ไหมละลายสีอะไรคะ?

ที่พบบ่อยคือสีม่วง รองลงมาคือสีขาวใส และสีเหลืองทอง แต่สีไม่ใช่วิธีแยกที่แน่นอน ควรดูจากใบสรุปการผ่าตัดค่ะ

ไหมละลายกี่วันถึงจะละลายคะ?

ตั้งแต่ไม่กี่สัปดาห์ถึงหลายเดือน ขึ้นกับชนิดไหม ขนาดเส้น และตำแหน่งแผล ให้ยึดตามที่ศัลยแพทย์ที่ผ่าตัดแนะนำค่ะ

ไหมละลายต้องตัดไหมคะ?

ส่วนใหญ่ไม่ต้อง แต่ไหมละลายในรูจมูกและในปาก แพทย์มักแนะนำให้ตัดออกตามนัด เพราะกว่าจะละลายใช้เวลานานค่ะ

เสริมจมูกมา ไหมละลายในรูจมูกต้องตัดไหมคะ?

แพทย์มักแนะนำให้ตัดเมื่อแผลติดดีแล้ว เพื่อลดคราบเกาะและอาการระคายเคือง ให้ยึดแผนของศัลยแพทย์ที่ผ่าตัดเป็นหลักค่ะ

ไหมละลายโผล่ออกมา ดึงเองได้ไหมคะ?

ไม่ควรดึงเองค่ะ ปลายที่เห็นอาจต่อกับเส้นใต้ผิว ให้แพทย์ตัดส่วนที่โผล่ออกให้จะปลอดภัยกว่า

ไหมละลายไม่ละลาย ทำยังไงดีคะ?

ถ้าเลยเวลาที่ศัลยแพทย์บอกแล้วไหมยังค้าง หรือรู้สึกระคายเคือง ให้แพทย์ดูแผล ส่วนที่โผล่อยู่สามารถตัดออกได้ค่ะ